Razem można więcej

Grzegorz Brożek

|

Gość Tarnowski 31/2019

dodane 01.08.2019 00:00

W sierpniową niedzielę synodalną będziemy rozważać, w jaki sposób realizować w parafii jedność i współpracę w ramach wspólnoty oraz poza nią.

– Mieszkańcy naszej gminy i słopniccy parafianie to ta sama grupa – mówi Adam Sołtys, wójt gminy Słopnice. Z prawej ks. Jan Gniewek, proboszcz parafii w Słopnicach Dolnych. – Mieszkańcy naszej gminy i słopniccy parafianie to ta sama grupa – mówi Adam Sołtys, wójt gminy Słopnice. Z prawej ks. Jan Gniewek, proboszcz parafii w Słopnicach Dolnych.
Grzegorz Brożek/Foto Gość

Numer 67 „Dyrektorium ekumenicznego” mówi, że parafia jako wspólnota kościelna zgromadzona wokół Eucharystii winna być miejscem autentycznego świadectwa ekumenicznego, a jednym z jej wielkich obowiązków jest wychowanie członków tej wspólnoty w duchu ekumenicznym.

Jak to się winno przejawiać w praktyce? Wymaga to homilii i katechezy. A jeżeli są ku temu możliwości i warunki, także współpracy z odnośnymi parafiami innych chrześcijan. – Na poziomie parafialnym w realiach naszej diecezji nie jest to temat marginalny. Dlatego też wobec pojawiającego się wśród nominalnych katolików indyferentyzmu religijnego potrzebne jest informowanie w sposób kompetentny, kompleksowy o istniejących różnicach międzywyznaniowych – tłumaczy ks. Dariusz Brzegowy z Komisji Prawnej V Synodu Diecezji Tarnowskiej. Jeżeli bowiem wobec wyznawców innych religii, szczególnie chrześcijańskich, pojawia się nieufność czy wrogość, to często wynikają one z niewiedzy.

Ci sami ludzie

Dla dobra wiernych szczególnie znacząca i owocna może być współpraca parafii z podmiotami zewnętrznymi. Naturalnym partnerem zewnętrznym są dla niej przedstawicie samorządu terytorialnego, gminy. – Wydaje się, że wzajemna współpraca, przy zachowaniu wzajemnie należnej autonomii, jest nie tylko wskazana, ale wręcz konieczna – uważa ks. dr hab. Bogdan Węgrzyn, prawnik, sędzia Sądu Diecezjalnego. W wielu miejscach od lat taka współpraca jest efektywnie realizowana. Gmina Słopnice koło Limanowej wspólnie z parafią Słopnice Dolne zorganizowała na początku wakacji już po raz 14. wspólny festyn rodzinny. – Współpracę ułatwia nam fakt, że teren gminy Słopnice pokrywa się z terenem dwóch słopnickich parafii. Więc jeśli jako gmina robimy coś dla jej mieszkańców, to jednoczenie i dla parafian. Podobnie działalność parafii obejmuje mieszkańców gminy – tłumaczy wójt Słopnic Adam Sołtys. Zasadniczo więc podmiotem wspólnych działań są członkowie lokalnej społeczności, najczęściej miejscowi parafianie. Obie zbiorowości są zwykle tożsame.

Drugi dom

Płaszczyzn współpracy jest wiele. Jedną z ważniejszych jest wspólna troska o rodzinę. Jej świadectwem sprzed kilkunastu lat była działająca przy parafiach sieć Placówek Wsparcia Dziennego, która oplotła Tarnów. Dzieci znajdowały tam opiekę, pomoc w nauce, bezpieczne miejsce relaksu, poczęstunek. W gminie Tarnów dwie placówki działają do dziś przy parafiach pw. Miłosierdzia Bożego w Woli Rzędzińskiej i w Zgłobicach, a także w Tuchowie przy parafii pw. św. Jakuba. Niespełna 1,5 roku temu taka placówka dzięki dotacji z Unii Europejskiej została uruchomiona w Żegocinie. – Pomysł zrodził się z analizy potrzeb rodzin i dzieci – mówi ks. Bogusław Pasierb, proboszcz żegocińskiej parafii. Powstał integracyjny ośrodek, zapewniający niepełnosprawnym dzieciom opiekę i specjalistyczne wsparcie pedagogów, socjoterapeutów czy psychologów.

Wizytówka gminy

Szczególnym przykładem współpracy z parafiami oraz troski samorządu o dobro lokalne dziedzictwa kulturowego i historycznego jest działalność gminy Szerzyny. W tym roku wójt Grzegorz Gotfryd podzielił się z mieszkańcami kilkoma radosnymi informacjami. Niewielka parafia Żurowa otrzymała z ministerstwa dotację w wysokości 205 tys. zł na ochronę zabytków. Środki wesprą wymianę więźby dachowej i poszycia dachu na gont. Projekt pilotował w Warszawie poseł Wiesław Krajewski, a wniosek parafii w Żurowej został napisany przez Urząd Gminy Szerzyny. Gmina zadeklarowała natomiast przekazanie 40 tys. zł na renowację gontu zabytkowej świątyni w Czermnej. – Dbanie o perły architektoniczne na terenie naszej gminy nie skupia się tylko na promowaniu ich walorów artystycznych. Stan zabytków wraz z upływem czasu niestety ulega pogorszeniu. Bez wspólnej troski o dziedzictwo przeszłości przyszłe pokolenia nie będą mogły podziwiać tego, co nam dane jest obserwować – uważa wójt Grzegorz Gotfryd.

Chodzi o dobro wspólne

ks. dr hab. Bogdan Węgrzyn, sędzia Sądu Diecezjalnego w Tarnowie – Wydawać by się mogło, że współpraca między Kościołem a samorządem jest rzeczą wątpliwą. Kodeks Prawa Kanonicznego w ogóle nie zawiera słowa „samorząd”. Są Jednak płaszczyzny porozumienia i współpracy między Kościołem a samorządem. W rocie ślubowania wójtów są słowa: „Powierzony mi urząd sprawować będę tylko dla dobra publicznego i pomyślności mieszkańców gminy”. Kościół Chrystusa także nakierowany jest na dobro człowieka, więc cele władzy świeckiej i duchownej powinny być zbieżne. Najważniejszą sprawą we wzajemnych relacjach jest dialog, podejmowanie wspólnych inicjatyw. Trzeba, by część duchownych wyzbyła się lęku, obaw, a część samorządowców, ludzi władzy – uprzedzeń. Współpraca jest możliwa i udaje się to, oczywiście przy zachowaniu słusznej autonomii. Widzę wiele możliwości współdziałania. 1.Współpraca z placówkami oświatowymi w wychowaniu w duchu chrześcijańskim dzieci, która może mieć większy zasięg niż szkolna katecheza. Preambuła ustawy o systemie oświaty stanowi, że „nauczanie i wychowanie, respektując chrześcijański system wartości, za podstawę przyjmuje uniwersalne zasady etyki”. 2.Wspólne inicjatywy parafii i samorządu. W mojej rodzinnej parafii w Luszowicach taką inicjatywą jest festyn parafialny. Oba podmioty realizują obopólne cele, jakimi są integracja lokalnej wspólnoty, integracja rodzin i godziwa rozrywka. 3.Myślę, że prawo diecezjalne mogłoby w bardziej oczywisty sposób wspierać zadania gminy w zakresie np. edukacji publicznej, wychowania patriotycznego przez udostępnianie sal katechetycznych na spotkania, wystawy. Obecnie nie jest to zabronione, wydaje się natomiast, że to działalnie wskazane. 4.Możliwa jest lepsza współpraca w trosce o rodziny. Parafia ma niezłą wiedzę na temat tego, kto i jakiej pomocy potrzebuje. Wspólnota realizuje dzięki Caritas pewne działania pomocowe, lecz przy wsparciu samorządu może robić to na jeszcze większą skalę. Troska o rodzinę to także profilaktyka, to świetlice, placówki wsparcia dzieci. 5.Ochrona zabytków i opieka nad zabytkami. Z takiej współpracy korzystają obie strony. Parafie zachowują miejsca kultu, a gminy – wspierając troskę o świątynię – chronią elementy dziedzictwa kulturowego stanowiące o lokalnej tożsamości.