Nowy numer 13/2020 Archiwum

Nauczyciel myślenia

Klerycy, dziś księża, którzy słuchali jego wystąpień, podkreślali, że cechowała je błyskotliwość, precyzja myśli, spontaniczność, wielka inteligencja i mądrość.

Dyrektor Archiwum Diecezjalnego w Tarnowie ks. Krzysztof Kamieński kładzie na biurku ręcznie pisane notatki ks. dr. Jerzego Ablewicza, które kreślił pięknym kaligraficznym pismem jako wykładowca filozofii w Seminarium Duchownym w Przemyślu.

– W 1946 r. ks. Ablewicz, zaledwie od trzech miesięcy proboszcz w Pnikucie, został skierowany na specjalistyczne studia z filozofii na Katolicki Uniwersytet Lubelski, które w 1949 r. ukończył doktoratem „Tomistyczna metafizyka dobra”. Po powrocie do diecezji został mianowany prefektem w przemyskim seminarium, a później jego wicerektorem. Był jednocześnie wykładowcą różnych dziedzin filozoficznych, czego efektem są skrypty i notatki przechowywane w naszym archiwum – mówi ks. Kamieński. Zakres zagadnień, które zostały wydane w formie podręczników dla kleryków, jest bardzo szeroki. – Dotyczą metafizyki, teodycei, kosmologii, teorii poznania i teorii ewolucji biologicznej – wylicza dyrektor archiwum.

Wiara potrzebuje rozumu

Ksiądz, a później biskup Ablewicz wydał jeszcze kilka artykułów naukowych i książek. Nie był jednak biskupem filozofem, choć na fundamencie zdobytej wiedzy i erudycji budował później swoje przepowiadanie. Cenił wiedzę, dlatego starał się, by klerycy i księża permanentnie się dokształcali. W przemówieniu do kleryków z okazji święta św. Tomasza z Akwinu w 1987 r. mówił: „nie możecie być w dzisiejszych czasach kapłanami rzemieślnikami, technikami. Wy macie być głosicielami słowa Bożego. By jednak nimi być, potrzeba to słowo przyjąć. Na tę drogę w cudowny sposób wprowadza nas lektura św. Tomasza”. Arcybiskup Ablewicz uważał, że nie można uprawiać teologii bez filozofii, a jako wzór podawał alumnom „Summę” Akwinaty. „On nam daje całość. Nam dzisiaj tego brakuje. Pogubiliśmy się w rozmaitych specjalnościach. (…) Kiedyś jeden lekarz mówił mi, że wszędzie widać takie napisy: stomatolog, neurolog, internista, a dawniej wystarczyło napisać »wszechnauk lekarskich«. Specjalizacje są błogosławieństwem, ale lekarz musi mieć przed oczyma całego człowieka. Jak tylko serce będzie leczył, a zapomni o wątrobie, no to przecież zaprowadzi go na cmentarz”. W innym przemówieniu do kleryków podkreślał, że „wiara, która ożywiała naszą diecezję, dzięki której przetrwała ona tyle burz, a była wystawiona na ogromne zawieruchy, to była wiara szukająca rozumu”. Dlatego „jednym z warunków, aby iść do kapłaństwa, jest mieć zdolność myślenia, wychodzenia ponad konkret, obracania się w świecie idei, pojęć powszechnych”.

Mądrzy księża i świeccy

Troska o intelektualny walor duszpasterstwa w diecezji wyrażała się w różny sposób. Na przykład klerycy byli zobowiązani do napisania pracy magisterskiej lub dyplomowej przed przyjęciem święceń kapłańskich. W tym celu – jak pisze obecny biskup Andrzej Jeż – doprowadził w 1973 r. do podpisania umowy o współpracy między Instytutem Teologicznym w Tarnowie a Papieskim Wydziałem Teologicznym w Krakowie. Wysyłał księży na studia specjalistyczne, dbał o wysoki poziom kadry naukowej w seminarium. Wikariusze zostali zobowiązani do zdawania egzaminów po drugim, trzecim i czwartym roku pracy w duszpasterstwie, a księża między 8. i 15. rokiem kapłaństwa zdawali egzamin kwalifikacyjny. – Nie sposób pominąć bardzo ważnej kwestii dokształcania i formowania sumień ludzi świeckich. Arcybiskup Ablewicz wielką nadzieję widział w ludziach odpowiednio uformowanych, którzy wyposażeni w niezbędną wiedzę i argumenty mogą wpływać na rzeczywistość, z jaką przyszło się nam mierzyć – wspomina Elżbieta Zięba. Środowiskami takiej formacji były Kluby Inteligencji Katolickiej powstałe w Nowym Sączu, Tarnowie i Mielcu. Arcybiskup Ablewicz powołał do istnienia Instytut Wyższej Kultury Religijnej, w którym diecezjanie mogli poszerzać swoją wiedzę religijną, społeczną w ramach wykładów zaproszonych prelegentów. Wznowił również wydawanie naukowego czasopisma – „Tarnowskich Studiów Teologicznych”.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Polecamy

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama