Nowy numer 15/2020 Archiwum

Roztropny i odważny

Wdrażanie postanowień Soboru Watykańskiego II ukazuje mądrość arcybiskupa jako pasterza odpowiedzialnego za swe owce.

Biskup Jerzy Ablewicz wziął udział w dwóch sesjach soborowych, w 1962 i w 1965 roku, w pierwszej i ostatniej. Wprowadzanie zmian w Kościele lokalnym było wielkim wyzwaniem. Wybitny polski prawnik kanonista, ks. prof. Jan Dudziak, kapłan diecezji tarnowskiej, zwrócił kiedyś uwagę, że „został ten sobór od razu odczytany przez tarnowskiego ordynariusza jako przełomowy znak czasów”.

– Biskup Ablewicz podszedł do wprowadzania zmian ostrożnie, bo patrzył i obserwował także, jak ta recepcja odbywała się na zachodzie Europy, widział błędy, które zostały popełnione, i uważał, żeby ich nie popełnić przy implementowaniu postanowień soboru w naszej diecezji – mówi ks. dr Michał Dąbrówka, dyrektor Wydziału Duszpasterstwa Ogólnego tarnowskiej kurii. – Tę roztropność ktoś może mógłby nazwać opieszałością, ale wydaje się, że jednak tempo było właściwe, bo zmiany były ogromne – dodaje ks. Dąbrówka.

Uczy koncelebry

Zmiany liturgiczne w diecezji rozpoczęły się w 1966 roku. Kolejne dwa etapy – w 1968 i 1972 roku. – Pierwszy etap zmian liturgicznych w diecezji to było wprowadzenie języka polskiego do liturgii, ale na początku tylko czytania były w języku polskim, a formularz jeszcze po łacinie. W drugim etapie zmian wprowadzona została funkcja komentatora. Ogłoszenia parafialne przesunięte zostały na obecne miejsce (wcześniej były przed kazaniem lub po nim). Wprowadzona została wreszcie funkcja lektora, świeckiej osoby czytającej czytania mszalne – wylicza ks. Dąbrówka. Każdy z etapów wprowadzania reformy poprzedzony był namysłem w gronie diecezjalnej komisji liturgicznej. Wprowadzanie zmian wiązało się z organizowanymi dla kapłanów dniami skupienia, rekolekcjami. – Na przykład wtedy kapłani mogli w praktyce zacząć uczyć się koncelebry. Zapraszano kapłanów, a do dwunastu z nich wcześniej wysyłano specjalne zaproszenia, przygotowywano ich i wówczas w trakcie rekolekcji odprawiali oni Mszę św. koncelebrowaną. W lipcu 1965 r. na przykład były cztery serie rekolekcji liturgicznych i w czasie każdej serii odprawiana była taka Msza św. koncelebrowana – opowiada ks. dr Dąbrówka. Wprowadzenie świeckich lektorów budziło u duchowieństwa pewien niepokój. Biskup Ablewicz wdrażał tę posługę przez uruchomienie kursów dla lektorów, rozwijanie duszpasterstwa liturgicznej służby ołtarza. – Sobór otworzył na oścież drzwi do Pisma Świętego wiernym, zachęcając ich do czytania, rozważania, modlitwy, a ogromnym orędownikiem tej zmiany był bp Ablewicz. Naciskał na to w formacji permanentnej kapłanów, ale też zachęcał wiernych – dodaje ks. Dąbrówka.

Buduje

Bardzo głębokie zmiany sobór wniósł do sztuki i architektury sakralnej. – Odwrócenie ołtarza ku ludowi powoduje w kościołach przeorganizowanie całej przestrzeni sakralnej. Biskup Ablewicz powołał do życia referat budownictwa i komisję sztuki kościelnej, która dbała, by podczas wprowadzania zmian nie wylać dziecka z kąpielą, nie zniszczyć dzieł sztuki. I to się udało – mówi ks. dr Piotr Pasek, historyk sztuki, dyrektor Muzeum Diecezjalnego. Biskup dbał szczególnie o to, aby księża mieli dostęp do integralnego prawodawstwa kościelnego w każdym zakresie, które publikowała wówczas diecezjalna „Currenda”. Opublikowała ona większość dokumentów soborowych, zanim ukazało się ich zbiorcze wydanie w Polsce. Zdaniem ks. Paska ogromne zasługi położył bp Ablewicz w zakresie budownictwa sakralnego. Co prawda w 1962 r. nie udało się pozyskać ani jednego pozwolenia na budowę kościoła, w 1963 jedno, w 1964 żadnego, w 1965 dwa i do 1971 ani jednego, ale biskup konsekwentnie składał wnioski. Spotykał się z władzami, naciskał. Wreszcie zdecydował się na budowanie kaplic dojazdowych. – Troszczył się o to, by ludzie mieli dostęp do liturgii, a dzieci do katechizacji. Z tych kaplic w latach 80. XX wieku powstały nowe parafie – dodaje ks. Pasek. Biskup stawiał też na jakość architektury. Chciał zachować tradycję, był konserwatywny, ale nie bał się iść z duchem czasu i zaprosić architektów z awangardy – mówi ks. Pasek.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Polecamy

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama